પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની આયાતથી રાષ્ટ્રીય તિજોરી પરનો બોજ ઓછો કરવા માટે નવા વિકલ્પો શોધવામાં આવી રહ્યા છે. ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ પછી, સ્થાનિક સ્તરે એક નવા પ્રકારનું પેટ્રોલ અને ડીઝલ વિકસાવવામાં આવ્યું છે, જે ફક્ત નોંધપાત્ર રીતે સસ્તું જ નહીં પરંતુ પરંપરાગત તેલ જેટલું જ સરેરાશ ભાવ પણ આપશે.
પ્લાસ્ટિક કચરામાંથી ઉત્પાદિત આ પેટ્રોલ અને ડીઝલ, ફક્ત એક નવો અને સસ્તું ઇંધણ વિકલ્પ જ નહીં પરંતુ પ્લાસ્ટિક કચરાનો પ્રશ્ન પણ ઉકેલશે.ભારતના વૈજ્ઞાનિકોએ પ્લાસ્ટિકના કચરામાંથી પેટ્રોલ અને ડીઝલ સફળતાપૂર્વક બનાવ્યું છે. આ નવા તેલની કિમત ફક્ત ૩૨ રૂપિયા પ્રતિ લિટર હશે, જ્યારે સરેરાશ ઉપજ લગભગ ૬૦ રૂપિયા છે.ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના એક અહેવાલ મુજબ, વડોદરાની ગતિ શક્તિ યુનિવર્સિટી (GSV) ના વૈજ્ઞાનિકોએ આ સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે. તેમણે મિશ્ર પ્લાસ્ટિક કચરાને સફળતાપૂર્વક પેટ્રોલ-ડીઝલ જેવા ઇંધણમાં રૂપાંતરિત કર્યું છે. આ ફોર્મ્યુલા ફક્ત ફાઇલો કે પ્રયોગશાળાઓ સુધી મર્યાદિત નથી; તેનું મોટરસાયકલ પર પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું છે.
ભારતના અગ્રણી ટુ-વ્હીલર ઉત્પાદકની ત્રણ મોટરસાયકલ આ પેટ્રોલ-ડીઝલ ઇંધણ પર ચલાવવામાં આવી હતી, જેમાં કોઈ ફેરફાર કરવાની જરૂર નહોતી.
પ્લાસ્ટિક આધારિત પેટ્રોલ પર બાઇકોએ સરેરાશ ૬૦ કિમીની એવરેજ હાંસલ કરી.
બીજી સારી વાત એ છે કે માઇલેજ લગભગ નિયમિત પેટ્રોલ જેટલું જ છે. ૧૦૦ સીસીની એક બાઇક જે સામાન્ય પેટ્રોલ પર સરેરાશ ૬૨ કિમી ચાલતી હતી તે એક લિટર પ્લાસ્ટિક આધારિત પેટ્રોલ પર ૬૦ કિમી દોડી હતી. જ્યારે તમે આ નવા પેટ્રોલના ફાયદાઓથી ખુશ છો, ત્યારે એક સારા સમાચાર છેઃ આ પેટ્રોલ પણ નિર્ધારિત ધોરણોમાં પ્રદૂષણ ઉત્પન્ન કરે છે. પ્લાસ્ટિક આધારિત પેટ્રોલ પર ચાલતી મોટરસાઇકલોને પોલ્યુશન અંડર કંટ્રોલ સર્ટિફિકેટ પણ મળ્યું છે.
૧૦૦ કિલો પ્લાસ્ટિકમાંથી ૫૦ કિલો ઇંધણ, જેની કિમત રૂા.૩૨ છે
સંશોધન વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે ૧૦૦ કિલો પ્લાસ્ટિક કચરા પર પ્રક્રિયા કરીને, આશરે ૫૦ કિલો ઇંધણ કાઢી શકાય છે. જ્યારે ક્રૂડ તેલ પ્રતિ લિટર રૂા.૨૪ ના ખર્ચે ઉત્પન્ન કરી શકાય છે, તેને અપગ્રેડ કર્યા પછી, તેની કિમત પ્રતિ લિટર રૂા. ૩૨ થશે. વૈજ્ઞાનિકોએ અહેવાલ આપ્યો છે કે આ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને ઉત્પાદિત તેલ નિયમિત પેટ્રોલ અને ડીઝલ જેટલું જ ૯૦% છે.
શું વિમાનો પણ પ્લાસ્ટિક આધારિત ઇંધણ પર ઉડી શકશે?
પેસ્ટ્રો પેટ્રોલની સંભાવનાનો અંદાજ એ હકીકત પરથી લગાવી શકાય છે કે ઉડ્ડયન કંપની એરબસ પણ GSV સાથે કામ કરી રહી છે. પ્લાસ્ટિક કચરામાંથી વિમાન ઇંધણ વિકસાવવાના પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે.
ઉત્પાદન અનેક સ્થળોએ શરૂ થઈ શકે છે
પ્લાસ્ટિક આધારિત પેટ્રોલમાંથી બળતણનું ઉત્પાદન શરૂઆતમાં એવા વિસ્તારોમાં શરૂ થઈ શકે છે જ્યાં પ્લાસ્ટિક કચરો એક મોટી સમસ્યા છે અને બળતણની પહોંચ પણ એટલી જ મુશ્કેલ છે. લેહ, લદ્દાખ, કેદારનાથ અને બદ્રીનાથ જેવા સ્થળોએ એકમો સ્થાપવા પર વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે. આ ઝાંસી રેલ્વે લોકોમોટિવ શેડ અને કોલકાતા કેન્ટોનમેન્ટમાં પણ કરી શકાય છે. આ અંગે અનેક મંત્રાલયોમાં ચર્ચા ચાલી રહી છે
