અમદાવાદ સમય | 1 નવેમ્બર, 2026
નવેમ્બર મહિનાની શરૂઆત સાથે જ દેશના નાણાકીય અને ટેલિકોમ ક્ષેત્રમાં અનેક મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો અમલમાં આવવાના છે. GST રિટર્ન અને રિફંડ પ્રક્રિયામાં સુધારા, મ્યુચ્યુઅલ ફંડના ડાયરેક્ટ પ્લાન અંગે નવા નિયમો, મોબાઇલ પર કોલ કરનારનું નામ દેખાડવાની સુવિધા અને LPG સિલિન્ડરના ભાવની સમીક્ષા સહિતના મુદ્દાઓ ચર્ચામાં છે. આ ઉપરાંત પેન્શનધારકો માટે જીવન પ્રમાણપત્ર જમા કરાવવાની પ્રક્રિયા પણ શરૂ થઈ રહી છે.
આ ફેરફારો વેપારીઓ, રોકાણકારો, મોબાઇલ વપરાશકર્તાઓ અને પેન્શનધારકો માટે મહત્વના બની શકે છે.
1\. GST રિટર્ન અને રિફંડ પ્રક્રિયામાં થશે સુધારા
GST કાઉન્સિલે ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલિંગ અને રિફંડ પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવા માટે અનેક સુધારાઓની ભલામણ કરી છે. નાણા મંત્રાલય 1 નવેમ્બરથી myGov પોર્ટલ પર GSTR-1, GSTR-1A અને ઇન્વોઇસ ફર્નિશિંગ ફેસિલિટી (IFF)ના સુધારેલા ડ્રાફ્ટ ફોર્મ જાહેર પરામર્શ માટે મૂકશે.
આ ફોર્મ અંગે 30 નવેમ્બર સુધી સૂચનો અને અભિપ્રાયો મંગાવવામાં આવશે. નવા સુધારેલા ફોર્મ 1 એપ્રિલ, 2027થી અમલમાં મૂકવાની યોજના છે. GST રિફંડ પ્રક્રિયામાં પણ તબક્કાવાર ઓટોમેશન લાવવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે, જેથી પાત્ર વ્યવસાયોને રિફંડ ઝડપથી મળી શકે અને મેન્યુઅલ પ્રક્રિયા ઘટે. Economy News – The Indian Express +2
2\. મોબાઇલ પર કોલ કરનારનું નામ પણ દેખાશે
મોબાઇલ વપરાશકર્તાઓ માટે 1 નવેમ્બરથી Calling Name Presentation (CNAP) સેવા શરૂ કરવાની ટેલિકોમ વિભાગે સૂચના આપી છે. આ વ્યવસ્થા હેઠળ ઇનકમિંગ કોલ આવે ત્યારે મોબાઇલ સ્ક્રીન પર કોલ કરનારનો નંબર અને ટેલિકોમ રેકોર્ડમાં નોંધાયેલું નામ પણ દેખાશે.
આ સુવિધાનો મુખ્ય હેતુ અજાણ્યા કોલની ઓળખ સરળ બનાવવાનો અને સ્પામ તથા છેતરપિંડી સામે સુરક્ષા વધારવાનો છે. શરૂઆતમાં આ સેવા 4G અને તેનાથી ઉપરની ટેકનોલોજી ધરાવતા નેટવર્ક પર લાગુ થશે. 2G, 3G અને લેન્ડલાઇન માટે અલગથી નિર્ણય લેવામાં આવશે. DoT telecom statutory instrument +1
3\. મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં SEBIનો નવો નિયમ
રોકાણકારો માટે પણ 1 નવેમ્બરથી મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર લાગુ થઈ રહ્યો છે. SEBIના નવા નિર્ણય અનુસાર એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMCs)ના ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર Direct Mutual Fund Plan ડિફોલ્ટ વિકલ્પ રહેશે.
જો કોઈ રોકાણકાર Regular Plan પસંદ કરશે તો તેને આ પ્લાનમાં લાગતા વધુ ખર્ચ ગુણોત્તર એટલે કે Expense Ratio વિશે અગાઉથી જાણ કરવામાં આવશે.
ડાયરેક્ટ પ્લાનમાં સામાન્ય રીતે વિતરકનું કમિશન ન હોવાથી તેનો ખર્ચ રેશિયો રેગ્યુલર પ્લાન કરતાં ઓછો હોય છે. આ ફેરફારનો હેતુ રોકાણકારોને ખર્ચ અંગે વધુ પારદર્શિતા આપવાનો છે. Moneycontrol +1
4\. LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં ફેરફાર
દર મહિનાની પહેલી તારીખે સરકારી તેલ કંપનીઓ LPG સિલિન્ડરના ભાવની સમીક્ષા કરે છે. 1 નવેમ્બરથી કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં ફરી વધારો નોંધાયો છે. આની અસર હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ, કેટરિંગ અને અન્ય વ્યવસાયોને થઈ શકે છે.
જોકે ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં ફેરફાર અંગે ઉપલબ્ધ અહેવાલોમાં વધારો દર્શાવવામાં આવ્યો નથી. દિલ્હીમાં ઘરેલુ 14.2 કિલોના સિલિન્ડરનો ભાવ રૂ. 942 હતો. કોમર્શિયલ સિલિન્ડરના નવા શહેરવાર ભાવની પુષ્ટિ કર્યા પછી જ ચોક્કસ કિંમત ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે. Navbharat Times +1
5\. પેન્શનધારકો માટે જીવન પ્રમાણપત્ર જમા કરાવવાનો સમય
કેન્દ્ર સરકારના પેન્શનધારકો માટે નવેમ્બર મહિનો મહત્વપૂર્ણ છે. 80 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના પેન્શનધારકો 1 નવેમ્બરથી પોતાનું વાર્ષિક જીવન પ્રમાણપત્ર એટલે કે Life Certificate જમા કરાવી શકશે.
આ પ્રમાણપત્ર જમા કરાવવાની સામાન્ય છેલ્લી તારીખ 30 નવેમ્બર છે. 80 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના પેન્શનધારકો માટે આ પ્રક્રિયા 1 ઓક્ટોબરથી શરૂ થઈ ચૂકી છે.
પેન્શનધારકો Jeevan Pramaan એપ્લિકેશન દ્વારા સ્માર્ટફોનમાં ફેસ ઓથેન્ટિકેશનની મદદથી ઘરે બેઠા ડિજિટલ જીવન પ્રમાણપત્ર બનાવી શકે છે. સમયમર્યાદામાં પ્રમાણપત્ર જમા ન કરાવવાથી પેન્શનની ચુકવણી અટકી શકે છે. પ્રમાણપત્ર જમા કરાવ્યા બાદ પાત્રતા મુજબ ચુકવણી ફરી શરૂ થઈ શકે છે.
સામાન્ય લોકો અને વેપારીઓએ શું ધ્યાન રાખવું?
નવેમ્બર મહિનાથી લાગુ થતી આ વ્યવસ્થાઓમાં કેટલાક ફેરફારો સીધા સામાન્ય મોબાઇલ વપરાશકર્તાઓ અને પેન્શનધારકોને અસર કરશે, જ્યારે GST અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના ફેરફારોનો સંબંધ મુખ્યત્વે વેપારીઓ અને રોકાણકારો સાથે છે.
ખાસ કરીને પેન્શનધારકોએ 30 નવેમ્બર પહેલાં જીવન પ્રમાણપત્ર જમા કરાવવું, રોકાણકારોએ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ પસંદ કરતી વખતે ખર્ચની સરખામણી કરવી અને વેપારીઓએ GSTના નવા ડ્રાફ્ટ નિયમો પર નજર રાખવી જરૂરી છે.
