ભારત સરકારે ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST)ના નિયમોમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. આ અંતર્ગત ઇનપુટ સર્વિસ ડિસ્ટ્રિબ્યુટર (ISD) સિસ્ટમ નવા નાણાકીય વર્ષ એટલે કે 1 એપ્રિલ, 2025થી લાગુ કરવામાં આવશે. આ સિસ્ટમની મદદથી રાજ્ય સરકારો એક જ જગ્યાએ પૂરી પાડવામાં આવતી સર્વિસિસ પર યોગ્ય રકમનો કર વસૂલ કરી શકશે. નિષ્ણાતોના મતે આ ફેરફારનો હેતુ રાજ્યો વચ્ચે કર આવકના યોગ્ય વિતરણની ગેરન્ટી આપવાનો છે.
ISD મિકેનિઝમની જોગવાઈ કરવા માટે વર્ષ 2024ના નાણાકીય અધિનિયમ હેઠળ CGST કાયદામાં સુધારો કરવામાં આવ્યો છે. આ પદ્ધતિ બહુવિધ રાજ્યોમાં કાર્યરત વ્યવસાયોને એક જ શાખા અથવા મુખ્યાલયમાં સામાન્ય ઇનપુટ સેવાઓ (પછી ભલે તે સ્થાનિક રીતે સ્ત્રોત હોય કે આયાત કરેલી હોય)ના ઇન્વોઇસિંગને કેન્દ્રિત કરવાની મંજૂરી આપે છે. તેનાથી આ શેર કરેલી સર્વિસિસનો ઉપયોગ કરતી શાખા વચ્ચે સંબંધિત ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટનું સમાન વિતરણ સરળ બને છે.
ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ (ITC)એ વ્યવસાયિક ખરીદી પર ચૂકવવામાં આવતો કર છે, જે આઉટપુટ ટેક્સ પર ટેક્સ ચૂકવતી વખતે કાપી શકાય છે. તે રજિસ્ટર્ડ વ્યક્તિ દ્વારા વ્યવસાયિક હેતુઓ માટે ઉપયોગમાં લેવાતા માલ અથવા સેવાઓ પર ચૂકવવામાં આવતી GST રકમનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટનો ઉપયોગ કરવાથી રજિસ્ટર્ડ વ્યક્તિ દ્વારા વેચવામાં આવતી વસ્તુઓ અથવા સેવાઓ માટે GST જવાબદારી ઓછી થાય છે.
અગાઉ વ્યવસાયો પાસે તેમના અન્ય GST નોંધણીઓમાં સામાન્ય ITC ફાળવવા માટે ISD મિકેનિઝમ અથવા ક્રોસ-ચાર્જ પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરવાનો વિકલ્પ હતો. જો ISD મિકેનિઝમનો ઉપયોગ કરવામાં ન આવે તો પ્રાપ્તકર્તાના સ્થાન માટે ITC આપવામાં આવશે નહીં. ITCના ખોટા વિતરણના કિસ્સામાં કર સત્તાવાળાઓ પ્રાપ્તકર્તા સ્થાનો પાસેથી વ્યાજ સાથે રકમ વસૂલ કરી શકે છે. અનિયમિત ITC વિતરણ માટે ITCની રકમ અથવા રૂપિયા 10,000 કે જે વધારે હોય તે દંડ ચૂકવવો પડશે.
