અમદાવાદ સમય | વિશેષ અહેવાલ
આદ્યશક્તિ મા દુર્ગાની આરાધનાના મહાપર્વ નવરાત્રીને લઈને ભક્તો અને ખેલૈયાઓમાં ભારે ઉત્સાહ જોવા મળી રહ્યો છે. નવરાત્રી દરમિયાન મંદિરોમાં પૂજા-અર્ચના, મહાઆરતી, હવન અને ધાર્મિક કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવે છે, જ્યારે શેરીઓ, સોસાયટીઓ અને મોટા ગરબા ગ્રાઉન્ડમાં ગરબા-દાંડિયાની રમઝટ જામે છે. આ વર્ષે નવરાત્રીના પ્રારંભે માતાજીનું વાહન હાથી હોવાનું જ્યોતિષીય પરંપરામાં જણાવવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ, હાથી પર માતાજીનું આગમન સુખ, સમૃદ્ધિ, સ્થિરતા અને સારા વરસાદનું શુભ પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
માતાજીનું હાથી પર આગમન શું સૂચવે છે?
જ્યોતિષીય માન્યતા મુજબ, નવરાત્રીનો પ્રારંભ રવિવાર અથવા સોમવારે થાય ત્યારે માતાજીનું વાહન હાથી ગણવામાં આવે છે. હાથીને ઐશ્વર્ય, સમૃદ્ધિ, શક્તિ અને સ્થિરતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. આથી માતાજીનું હાથી પર આગમન શુભ સંકેત તરીકે જોવામાં આવે છે.
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ આગમનને સારા વરસાદ, ખેતીમાં પ્રગતિ, સુખ-સમૃદ્ધિ અને શાંતિ સાથે જોડવામાં આવે છે. જોકે, આ જ્યોતિષીય અને ધાર્મિક માન્યતાઓ છે; તેને ભવિષ્યની ઘટનાઓની વૈજ્ઞાનિક આગાહી તરીકે ન જોવી જોઈએ.
ઘટસ્થાપનથી થશે નવરાત્રીનો પ્રારંભ
નવરાત્રીના પ્રથમ દિવસે ઘરો અને મંદિરોમાં વિધિવત્ ઘટસ્થાપન એટલે કે કળશ સ્થાપના કરવામાં આવે છે. આ સાથે નવ દિવસ સુધી ચાલતી મા દુર્ગાની ઉપાસનાનો પ્રારંભ થાય છે. પ્રથમ દિવસે મા દુર્ગાના પ્રથમ સ્વરૂપ મા શૈલપુત્રીની પૂજા કરવામાં આવે છે.
ઘટસ્થાપન માટે જણાવાયેલું મુહૂર્ત:
- તારીખ: 11 ઓક્ટોબર, 2026
- દિવસ: રવિવાર
- અભિજિત મુહૂર્ત: બપોરે 12:48થી 1:12 વાગ્યા સુધી
- પ્રથમ દિવસની આરાધના: મા શૈલપુત્રીની પૂજા
ભક્તો નવરાત્રી દરમિયાન વ્રત, જપ, પાઠ, દુર્ગા સપ્તશતીના પાઠ અને શક્તિ ઉપાસના દ્વારા માતાજીની આરાધના કરશે.
મા દુર્ગાનાં નવ સ્વરૂપોની થશે પૂજા
નવરાત્રીના દરેક દિવસે મા દુર્ગાના એક વિશેષ સ્વરૂપની પૂજા કરવામાં આવે છે. તેમાં મા શૈલપુત્રી, મા બ્રહ્મચારિણી, મા ચંદ્રઘંટા, મા કુષ્માંડા, મા સ્કંદમાતા, મા કાત્યાયની, મા કાલરાત્રિ, મા મહાગૌરી અને મા સિદ્ધિદાત્રીનો સમાવેશ થાય છે.
આ નવ સ્વરૂપોની ઉપાસના દ્વારા ભક્તો શક્તિ, ભક્તિ, જ્ઞાન, સમૃદ્ધિ અને સુખ-શાંતિની પ્રાર્થના કરશે. નવરાત્રીના દિવસોમાં મંદિરોમાં વિશેષ પૂજા, આરતી અને ધાર્મિક કાર્યક્રમો યોજાશે.
ગરબા-દાંડિયાની રમઝટ માટે ખેલૈયાઓ તૈયાર
ગુજરાતમાં નવરાત્રી એટલે ભક્તિ અને શક્તિની આરાધનાની સાથે ગરબા અને દાંડિયાનો મહોત્સવ. ઘટસ્થાપન બાદ સાંજના સમયે વિવિધ શેરીઓ, સોસાયટીઓ અને પ્રોફેશનલ ગરબા આયોજનોમાં ખેલૈયાઓ પરંપરાગત વસ્ત્રોમાં સજ્જ થઈને ગરબે ઘૂમશે.
યુવાનોમાં નવરાત્રીના નવરંગી પોશાક, ચણિયાચોળી, કેડિયું, આકર્ષક આભૂષણો અને દાંડિયા રાસને લઈને વિશેષ ઉત્સાહ જોવા મળે છે. ધાર્મિક આસ્થા અને ગુજરાતી સંસ્કૃતિનો સંગમ ધરાવતો આ તહેવાર રાજ્યભરમાં ઉત્સવનો માહોલ સર્જશે.
મહાઅષ્ટમી, હવન અને મહાનવમીનું વિશેષ મહત્ત્વ
નવરાત્રી દરમિયાન અષ્ટમી અને નવમી તિથિનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્ત્વ છે. આ દિવસોમાં અનેક મંદિરો અને ઘરોમાં હવન, કન્યા પૂજન, મહાઆરતી અને વિશેષ ધાર્મિક વિધિઓ યોજવામાં આવે છે. ભક્તો માતાજીની કૃપા મેળવવા માટે ઉપવાસ અને પૂજા-અર્ચના કરશે.
આ વર્ષે સાતમની વૃદ્ધિ તિથિને કારણે નવરાત્રીના કાર્યક્રમો દસ દિવસ સુધી ચાલશે તેવી માહિતી આપવામાં આવી છે. જોકે, નવરાત્રીની તિથિઓ અને વિજયાદશમીની તારીખ અંગે પંચાંગ મુજબની ચોક્કસ પુષ્ટિ કરવી જરૂરી છે.
નવરાત્રી માત્ર ધાર્મિક પર્વ જ નહીં, પરંતુ ગુજરાતની સંસ્કૃતિ, પરંપરા, સંગીત અને સામૂહિક એકતાનું પ્રતીક પણ છે. મા અંબાની આરાધના સાથે શરૂ થનારો આ ઉત્સવ ભક્તોમાં નવી ઊર્જા અને ખેલૈયાઓમાં નવરંગી ઉત્સાહ ભરી દેશે.
